Boekbespreking Deganit Stern Schocken, How Many Is One, Jewellery, Objects, Installations

Deganit Stern Schocken, HOW MANY IS ONE, Jewellery / Objects / Installations, boekomslag, 2021. Met HMIO, object, 2003. Foto arnoldsche Art Publishers, zilver, verf
Deganit Stern Schocken, HOW MANY IS ONE, Jewellery / Objects / Installations, boekomslag, 2021. Met HMIO, object, 2003. Foto arnoldsche Art Publishers, zilver, verf
Deganit Stern Schocken, HOW MANY IS ONE, Jewellery / Objects / Installations, boekomslag, 2021. Foto met dank aan arnoldsche Art Publishers©

Boekbespreking Deganit Stern Schocken, How Many Is One, Jewellery, Objects, Installations.

Op het eerste gezicht
De omslag toont een rode broche op een witte achtergrond, dat valt op. De harde kaft is van papier, maar voelt aan als textiel. De tijden van het gladde glimmende glossy papier zijn voorbij. Ook in dit boek is mat papier gebruikt. Het geheel oogt zakelijk en koel. In het voorwoord verklaart Deganit Stern Schocken de indeling van het boek aan de hand van de eerste vier woorden van de titel van het boek: elk woord is een apart hoofdstuk.

Introductie
Iris Fishof vertelt in de introductie dat Stern Schocken gedurende haar carrière verschillende zaken heeft onderzocht. Sluitingen genoten haar speciale aandacht, materialen, technieken, het gebruik van ready-mades en teksten, maar ook de manier waarop sieraden worden gedragen. Ook was en is er ruimte voor de expressie van eigen opvattingen en ideeën. Sieraden van Stern Schocken beslaan de bereiken tussen functioneel en conceptueel, raadselachtig en rechttoe rechtaan en tussen intellectueel en expressief. Beweging en perspectief spelen ook een rol in vele werken van Stern Schocken.

Start carrière
Aan het begin van haar carrière benaderde Stern Schocken sieraden op architecturale wijze. Ze beschouwde de plaatsing van sieraden op het menselijk lichaam analoog aan de ordening van bouwwerken in een omgeving. Daarbij speelde het sluitingsmechanisme een beeldbepalende rol: vaak was de sluiting het sieraad zelf. Het bevestigen van de broche op de drager beschouwt Stern Schocken als het binnengaan of verlaten van een gebouw.

Focus op materialen en technieken
In de jaren negentig van de twintigste eeuw wijdde Stern Schocken zich in haar werk aan de exploratie van verschillende materialen en technieken. Ze maakte gebruik van steen, waarbij ze op onconventionele wijze te werk ging en speelde met het concept kostbaarheid.

HOW, function as expression, expression as function
Het eerste hoofdstuk gaat in op onder meer fibulae: een oervorm van het sieraad, functioneel en tegelijkertijd sierend. Jonathan Ventura en Stern Schocken gaan in gesprek over het onderwerp, waarbij opleiding, architectuur, modernisme, functionaliteit en esthetiek aan bod komen. Het gesprek geeft een brede en diepe inkijk in de leef- en denkwereld van de kunstenaar. Ook wordt getoond met vele foto’s hoe functie en expressie samengaan in de sieraden van Stern Schocken.

MANY
Het tweede hoofdstuk is geschreven door Meira Yagid-Haimovici, Uriel Miron en Itzhak Carmel. Het beschrijft onder meer hoe Stern Schocken in 2003 een van haar grootste projecten realiseerde: How Many Is One. De sieraadontwerper onderzoekt daarin in massaproductie vervaardigde sieraden. De verloren was methode wordt onderzocht en beschreven. Stern Schocken vervaardigde sieraden van de gietkanalen (het onnodige en het negatieve) van mallen die normaalgesproken worden hergebruikt en spreekt zich daarmee uit tegen de representatie van bezit. Halssieraden, oorsieraden en armbanden werden door Claude Lévi-Strauss (1908-2009) beschouwd als representaties van bezit van vrouwen als objecten door mannen. De status van tot slaaf gemaakte vrouwen werd ermee uitgedrukt. Broches nemen in die beschouwing een andere rol in. Stern Schocken spreekt zich met haar objecten van gietkanalen uit tegen de betekenis van bezit door zich los te breken van begrippen als ‘bezit’, ‘ketenen’ en ‘seksuele beschikbaarheid’.

IS
Liesbeth den Besten schreef het derde hoofdstuk. Zij vertelt hoe Stern Schocken onder meer werkt met materialen die voor velen onopgemerkt blijven, zoals de gietkanalen in het vorige hoofdstuk. Maar ook gaat het om intrinsiek goedkope materialen en voorwerpen als dobbelstenen, blikjes en bakvormen. Het werk van Stern Schocken gaat niet over stijl, techniek, materiaal of esthetiek: Stern Schocken voelt en neemt de vrijheid alle kanten op te gaan. Aan de hand van theorieën van designhistoricus Judy Attfield (1937-2006) legt Den Besten uit dat de sieraden van Stern Schocken geen ontwerpen zijn in de traditionele zin van het woord, maar ‘wild things’. De kunstenaar werkt als een kameleon en haar werk lijkt steeds een andere identiteit aan te nemen.

ONE
Gideon Ofrat en Helen Britton besluiten met het vierde hoofdstuk. Aan de hand van foto’s uit het leven van Stern Schocken en mythologische passages verhaalt Aharon Shabtai vervolgens over haar kunstenaarschap. Ten slotte een gedetailleerd cv van Stern Schocken.

Geen eye candy of easy reading
Verwacht geen eye candy of easy reading: het boek geeft een rijk en geschakeerd beeld van leven en werk van een van de grootste sieraadontwerpers uit Israël en vraagt inspanning van de lezer. Het is geen koffietafelboek met mooie plaatjes en wat soundbytes in de bijschriften. De aandachtige en geïnteresseerde lezer echter wordt ruim beloond.

Bibliografie (selectie)
Besten, L. den, Britton, H., Carmel, I., Fishof, I., Miron, U., Ofrat, G., Shabtai, A., Ventura, J. en Yagid-Haimovici, M. (2021) Deganit Stern Schocken, How Many Is One, Jewellery, Objects, Installations. Stuttgart: arnoldsche Art Publishers. ISBN 9783897906075

Links
• Wikidata

Donaties
Deze website heeft geen commercieel doel en is op persoonlijk initiatief, onafhankelijk en geheel op vrijwillige basis met minimale middelen tot stand gekomen. Wilt u dat steunen met een gift? Dat kan! U kunt uw bijdrage overmaken naar: NL27 TRIO 0781 5140 02 ten name van E. Doornbusch te Amsterdam onder vermelding van hedendaagse sieraden, ook kunt u doneren via paypal.me/hedendaagsesieraden. Giften zullen worden aangewend voor onderhoud en verbetering van de website.

Duurzaam verwijzen naar deze pagina? Gebruik dan deze link:

Geef een reactie