Ida Boelen

John Donald, ring, 1965. Collectie Ida Boelen-van Gelder. Fotografie Aldo Smit©
John Donald, ring, 1965. Collectie Boelen-van Gelder. Fotografie Aldo Smit©
John Donald, ring, 1965. Collectie Boelen-van Gelder. Fotografie Aldo Smit©

Ida (Ied) Boelen-van Gelder (1929 – Amsterdam (Nederland), 2006) was onder meer actief als verzamelaar van werk van sieraadontwerpers. Aanvankelijk verzamelde zij samen met haar echtgenoot en de vader van haar twee zoons (Roland (1956) en Robert-Jan (1955)). Ook collectioneerde(n) zij andere (moderne) kunstvormen zoals keramiek van de experimentele afdeling van de Porceleyne Fles, conceptuele kunst, etnografica en glas.

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Biografie
Ida van Gelder stamt uit een familie van kunsthistorici: haar grootvader was de eerste directeur van het Gemeentemuseum Den Haag: Hendrik Enno van Gelder (1876-1960). Ook haar ouders waren kunsthistorici; haar vader Jan Gerrit van Gelder (1903-1980) was conservator in Museum Boijmans van Beuningen in Rotterdam (Nederland) en hoogleraar kunstgeschiedenis aan de Universiteit Utrecht (Nederland) en haar moeder was de kunsthistoricus Nannette Françoise van Gelder-Schrijver (1904-1983). Samen met haar echtgenoot de zakenman Romuald H. (Rom) Boelen (1921-1989) startte zij in 1965 met het verzamelen van werk van eigentijdse internationale sieraadontwerpers, met een nadruk op midden Europa. Ida Boelen droeg de sieraden ook. Ze had een voorliefde voor het werk van Klaus Ullrich.

Het startsein van de verzameling kwam met de internationale tentoonstelling van sieraden in Museum Boijmans van Beuningen in Rotterdam (Nederland). Eerder was de tentoonstelling te zien in het Hessisches Landesmuseum in Darmstadt (Duitsland), die de tentoonstelling in 1964 had georganiseerd. In Museum Boijmans van Beuningen was tegelijkertijd een tentoonstelling te zien met werk van Nederlandse sieraadontwerpers: Nederlandse sieraden van nu. Die internationale tentoonstelling wordt wel gezien als de eerste tentoonstelling waarin sieraadontwerpen als zelfstandige kunstvorm wordt gepresenteerd. Ied en Rom Boelen bezochten de exposities verschillende keren en zochten via conservator Bernardine de Neeve contact met sieraadontwerpers. In brieven aan de kunstenaars maakten zij hun wensen tot aankopen kenbaar en zo werd het fundament van de Boelen sieradenverzameling gelegd. De eerste verwervingen waren afkomstig uit de tentoonstelling in Museum Boijmans van Beuningen en betroffen sieraden van Hermann Jünger, Alicia Penalba, Sigurd Persson, Arnaldo Pomodoro en Othmar Zschaler. Later wisten ze verschillende stukken te verwerven uit de eerste Tendenzen tentoonstelling in 1967 in het Schmuckmuseum Pforzheim te Pforzheim (Duitsland).

De verzameling van de Boelens bestond uit circa 250 sieraden en beslaat ruwweg de periode van 1964 tot en met 1976 en was ondergebracht in hun huis aan de Olympiastraat in Amsterdam (Nederland). Eén van de criteria van het verzamelaarsechtpaar was de uniciteit van stukken; in multiples waren ze niet of nauwelijks geïnteresseerd. In 1971 kochten ze bij uitzondering bij Galerie Seriaal in Amsterdam (Nederland) een aantal sieraden in serie uitgevoerd door Giancarlo Montebello naar ontwerp van kunstenaars als Pol Bury, Gastone Novelli, Lucio del Pezzo, Edvil Ramosa en Jésus Raphael Soto. Opmerkelijk aan de collectie is verder dat er nauwelijks Nederlandse ontwerpers in zijn vertegenwoordigd. Naast sieraden bezaten Ied en Rom Boelen ook een aanzienlijke hoeveelheid ontwerptekeningen van sieraadontwerpers. Ze waren gebrand op werk dat brak met bestaande tradities.

Het huis aan de Olympiastraat van Ied en Rom Boelen diende tevens als verblijfplaats voor reizende kunstenaars. Ook werden er met regelmaat soirées gehouden waar kunstenaars hun werk presenteerden en in contact werden gebracht met potentiële kopers. Daarnaast werden er (en ook elders in de stad) lezingen gegeven door onder anderen Friedrich Becker en Fritz Falk.

Nadat het echtpaar midden zeventiger jaren scheidde voegde Ida nog zo’n veertig stukken aan haar collectie toe. In 1975 verliet Romuald plotseling huis en haard met medeneming van een aanzienlijk deel van de sieradenverzameling. Hij zou nooit meer contact hebben met zijn vrienden en kennissen uit de sieradenwereld. Zijn deel van de collectie is zo uit het zicht verdwenen. Een deel van de verzameling werd na de dood van Romuald Boelen teruggevonden.

Ida, die tot de scheiding voor het gezin zorgde ging aan het werk in een wijnhandel en bleef haar contacten met sieraadontwerpers onderhouden. Daarvoor maakte ze reizen naar onder anderen Duitsland, Japan en Oostenrijk. Ze behaalde haar slijtersdiploma en werkte voor wijnhandel De Ware Jacob.

In 1974 maakte Ida Boelen zich sterk voor de oprichting van de International Society of Friends of the Schmuckmuseum Pforzheim (ISSP) die onder meer elk jaar een prijsuitreiking organiseert en nieuw werk van de winnaar aankoopt voor de collectie van het museum. De vriendenkring werd na ongeveer drie jaar officieel opgericht op 4 februari 1977. Lange tijd was Boelen voorzitter van de ISSP.

Vanaf 1979 organiseerde Boelen met hulp van haar jongste zoon Roland weekendexposities bij haar thuis. Later deden zij dit ook aan de Brouwersgracht.

Circa 1980 maakte Ida Boelen kennis met de Amerikaanse verzamelaar Helen Drutt. Vanaf dat moment zagen ze elkaar regelmatig. Ook Inge Asenbaum ontmoette ze frequent.

Na het overlijden van Ida Boelen in 2006 wordt de verzameling Boelen-van Gelder bewaard in een bankkluis. De collectie onderscheidt zich van andere verzamelingen, omdat het objecten uit de vroege zestiger jaren bevat, nog voor de tijd van de gespecialiseerde sieradengaleries: de meeste stukken werden direct van de kunstenaars gekocht. Naast de collectie bestaat er ook een archief waarin de correspondentie van de Boelens met diverse kunstenaars wordt bewaard. Veel brieven betreffen stukken uit de verzameling, ze waren geschreven in het Duits, Engels, Frans en Italiaans. Ook met museumdirecteur Fritz Falk (Schmuckmuseum Pforzheim) werd gecorrespondeerd en met Herbert Hoffmann, drijvende kracht achter Schmuck (München). Ten slotte bevat de verzameling ook enkele tientallen ontwerptekeningen van de verzamelde sieraden.

In 2013 werd een deel van de collectie gepresenteerd op de TEFAF in samenwerking met Marjan Sterk Fine Art Jewellery; enkele stukken zijn toen verkocht. Louise Smit helpt Roland Boelen vanaf 2017 met het beheer en de inventarisatie van de collectie.

Verzamelde sieraadontwerpers (selectie)
Kengiro Azuma
Giampaolo Babetto
Irene Bakker
Peggy Bannenberg
Friedrich Becker
Michael Becker
Bill Beckley
Nicolaas van Beek
Karel Betman
Manfred Bischoff
Onno Boekhoudt
Uwe Böttinger
Joke Brakman
Claus Bury
Pol Bury
Barbara Cartlidge
Anton Cepka
Jana Cepková
Eberhard Dechow
Elisabeth Defner
Lucio del Pezzo
Paul Derrez
Johan van Diemen
John Donald
Max Fröhlich
Marijke de Goey
Dan Graham
Manette van Hamel
Peter Hassenpflug Peter (1932)
Jörn Peter Haut
Anna Heindl
Yasuki Hiramatsu
Anna Stina Högwall (1966)
Hermann Jünger
Svatopluk Kasalý
Jaroslav Kodejš
Helfried Kodré
Birgit Laken
Emmy van Leersum
Felieke van der Leest
Franck Ligtelijn
Rüdiger Lorenzen
Fritz Maierhofer
Margot Mämecke
Bruno Martinazzi
Gordon Matta-Clark
Claude Mercier (1924)
Giancarlo Montebello
Evert Nijland
Gastone Novelli
Hideaki Ogawa (1982)
Jack van Osnabrugge
Francesco Pavan
Chen Peiper
Alicia Penalba (1913-1982)
Sigurd Persson
Gisela Seibert-Philippen
Gitta Pielcke (1964)
Mario Pinton
Arnaldo Pomodoro
Giò Pomodoro
Edvil Ramosa (1940)
Wendy Ramshaw
Reinhold Reiling
Karl-Heinz Reister
Werner Reister
Gerd Rothmann
Hermann Schafran
Veronika Schwarzinger
Georg Seibert (1939-2017)
Miriam Sharlin
Hubertus von Skal
Peter Skubic
Robert Smit
Jesús Raphael Soto
Josef Symon
Jan Tempelman
Klaus Ullrich (1927-1989)
Truike Verdegaal
Tone Vigeland
Ladislava Viznerová (1943)
David Watkins
Whitakers? (Darrell Whittaker)
Herbert Zeitner
Othmar Zschaler

Tentoonstellingen (selectie)
2013 – TEFAF, Maastricht (Nederland) (Marjan Sterk Fine Art Jewellery: Friedrich Becker, Michael Becker, Nicolaas van Beek, Claus Bury, Hermann Jünger, Fritz Maierhofer, Bruno Martinazzi, Francesco Pavan, Lucio del Pezzo, Mario Pinton, Arnaldo Pomodoro,  Karl-Heinz Reister, Hubertus von Skal, Robert Smit, Jesús Raphael Soto, Klaus Ullrich, Othmar Zschaler)

Bibliografie (selectie)
Besten, L. den (augustus 2014) The Boelen Collection of Jewellery: the ‘manna’ from which we can live.
Bott, G. (1971) Schmuck, als künstlerische aussage unserer zeit. Pforzheim: Verlag Hans Schöner. OCLC 404693371

Links
• Wikidata

Donaties
Deze website heeft geen commercieel doel en is op persoonlijk initiatief, onafhankelijk en geheel op vrijwillige basis met minimale middelen tot stand gekomen. Wilt u dat steunen met een gift? Dat kan! U kunt uw bijdrage overmaken naar: NL27 TRIO 0781 5140 02 ten name van E. Doornbusch te Amsterdam onder vermelding van hedendaagse sieraden. Giften zullen worden aangewend voor onderhoud en verbetering van de website.

Duurzaam verwijzen naar deze pagina? Gebruik dan deze link: https://hedendaagsesieraden.nl/2019/01/07/ida-boelen/

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.